Ceza Savunması
Avukat

İçişleri Bakanlığı Kanunu'nun 72. maddesi uyarınca gözaltı 24 saati aşamaz. Nedenler ortadan kalkarsa kişi daha erken serbest bırakılmalıdır. Bu süreden sonra her özgürlükten yoksun bırakma ayrı hukuki dayanak ve yetkili makamın uygun kararını gerektirir.

Kişiye suç isnat edilmesi tek başına polis gözaltısını uzatmaz. Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 64. maddesinin 2. fıkrası uyarınca savcının 72 saate kadar alıkoyma kararı, tutuklama talebi üzerine suçlanan kişiyi mahkemeye çıkarmak için ayrı tedbirdir; otomatik değildir.

Hukuki savunma hakkı, gözaltıyla veya hareket özgürlüğünün fiilen kısıtlanmasıyla derhâl doğar.

Hukuki dayanak: İçişleri Bakanlığı Kanunu'nun 72–74. maddeleri; Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 64. maddesinin 2. fıkrası.

SUÇ İSNAT EDİLEN KİŞİ, Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 54. maddesinde belirlenen koşul ve usulle resmen bu usulî sıfatı alan kişidir. Soruşturma aşamasında isnat 219. maddeyle düzenlenir. Mahkeme aşamasında, aleyhindeki isnat yargılanan kişi sanık sıfatını taşır.

Hukuki savunma hakkı — derhâl.

SANIK, mahkeme aşamasında aleyhindeki isnat yargılanan kişidir. Mahkeme yargılaması savcının iddianamesiyle veya şahsi dava yoluyla takip edilen suçlarda zarar görenin şikâyetiyle başlayabilir. Bu nedenle bu sıfat iddianameyle açılan davalarla sınırlı değildir.

Hukuki savunma hakkı — derhâl.

Tanık usulünce çağrıldığında gelmeli ve kanun çekinmeye izin vermiyorsa doğru beyanda bulunmalıdır. Başlıca hakları şunlardır:

• 119. maddedeki koşullarda tanıklıktan çekinmek ve kendisini veya Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 121. maddesinin 1. fıkrasında belirtilen yakınlarını suçlayabilecek soruları cevaplamamak. Her tanığın tüm tanıklığı reddetmesi için koşulsuz hak yoktur.
• 122. maddenin 2. fıkrası uyarınca avukatla ifade vermek ve avukata danışmak. Avukatın geçerli neden olmadan yokluğu ifade almayı engellemez.
• Tanıklıkla ilgili sayılar, tarihler ve diğer bilgiler için elindeki notları kullanmak; kayıp iş günü tazminatı ve gider iadesi almak; 122. maddenin 1. fıkrası uyarınca haklarını ve meşru menfaatlerini ihlal eden işlemlerin kaldırılmasını istemek.
• 120. maddenin 2. fıkrası uyarınca hastalık veya engellilik gelmeyi önlüyorsa bulunduğu yerde dinlenmek. İstinabe veya video bağlantısıyla dinlenme, yalnızca tanığın takdirine bağlı koşulsuz seçenek değildir.
• 123. madde uyarınca gerçek tehlikeyi gösteren yeterli neden varsa, talebiyle veya rızasıyla koruma tedbirleri almak ve kendisini etkileyen tedbirlere karşı kanuni yollara başvurmak.

Çağrı alınır alınmaz hukuki yardım istenebilir. Uygulanacak haklar ve izin verilen tanıklıktan çekinme, kişinin usulî sıfatına ve somut soruya bağlıdır.

Hukuki dayanak: Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 119–123. maddeleri.

Tanık ifade sırasında kendisini suçlayıcı beyan vermeye başlarsa makam ifadeyi durdurmalı ve 139. maddenin 7. fıkrasındaki hakları açıklamalıdır. İlgili koşullarda avukata erişim, adli yardım ve tercüme ek güvencelerdir; 143. maddenin 6–10. fıkralarındaki yüzleştirmelerde karşılık gelen kurallar uygulanır.

Hukuki dayanak: Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 139. maddesinin 7–11. fıkraları ve 143. maddesinin 6–10. fıkraları.

Mağdur, suç sonucu maddi veya manevi zarar gören gerçek kişidir. Mahkeme yargılamasına özel iddia tarafı ve/veya şahsi hak davacısı olarak katılabilir.

Zarar gören tüzel kişi, suç sonucu maddi zarar gören kuruluştur. Mahkeme yargılamasına şahsi hak davacısı olarak katılabilir.

Hukuki savunma hakkı — derhâl.

Kamu davasıyla takip edilen suçtan maddi veya manevi zarar gören mağdur, mahkeme yargılamasına özel iddia tarafı olarak katılma hakkına sahiptir.

Mahkeme yargılamasının her aşamasında hukuki yardım hakkı.

Mağdurun şahsi şikâyetiyle takip edilen suçun mağduru, şahsi davacı olarak mahkemede ceza davasını açıp sürdürebilir.

Mahkeme yargılamasının her aşamasında hukuki yardım hakkı.

Mağdur veya mirasçıları ile suçtan zarar gören tüzel kişiler, ceza yargılaması içinde tazminat davası açabilir ve şahsi hak davacısı sıfatıyla katılabilir.

Mahkeme yargılamasının her aşamasında hukuki yardım hakkı.

Ceza sanığı dışında, aleyhine şahsi hak davası açılan kişiler mahkeme yargılamasına bu davanın davalısı olarak katılır.

Mahkeme yargılamasının her aşamasında hukuki yardım hakkı.

Hukuki savunma hakkı — usulî zorlayıcı tedbir uygulandığı anda.

Hukuki savunma hakkı — zorunlu idari tedbir uygulandığı anda.

Hukuki savunma hakkı — zorunlu idari tedbir uygulandığı anda.

Schengen Sınırlar Kodu'nun 14. maddesindeki giriş reddi, ilgiliye bildirilen ve uygulanacak itiraz usulüne tabi bireysel gerekçeli karardır. Ayrı giriş ve ikamet yasağıyla aynı değildir. Ret bilgileri EES'ye ancak kişi ve sınır durumu sistem kapsamına giriyorsa kaydedilir.

Giriş reddedilir reddedilmez hukuki yardım istenebilir; fiilî alıkoyma varsa hukuka aykırı özgürlükten yoksun bırakmaya karşı güvenceler de uygulanır.

Hukuki yardım hakkı — ret bildirildiği veya başka şekilde öğrenildiği anda.

Bulgaristan'da sığınma, statü veya geçici koruma başvurularında hukuki savunma, yardım ve temsil. Zorunlu idari tedbirlere ilişkin yardım: yabancıların geçici barındırılması için özel tesise yerleştirilme, İçişleri Bakanlığı Kanunu kapsamında alıkoyma veya sınır kapısında transit bölgesine ya da bekletme tesisine yerleştirilme.

Hukuki savunma hakkı — derhâl.

Hukuki savunma hakkı — Ceza Kanunu'nun 89. maddesine göre zorunlu tıbbi tedbir talebiyle ilgili ilk usul işleminden itibaren; zorla getirme, alıkoyma, çağrı veya adli psikiyatri bilirkişisinin atanması ya da dinlenmesi dâhil; her durumda en geç savcının Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 427. maddesindeki başvurusuyla.

Hukuki savunma hakkı — Sağlık Kanunu'nun 154. maddesindeki geçici yerleştirme dâhil, hakları etkileyen veya hareket özgürlüğünü sınırlayan ilk devlet işleminden itibaren; her durumda en geç savcının başvurusu veya Sağlık Kanunu'nun 157–158. maddelerindeki ilk çağrıyla.

→ Alkol veya uyuşturucu kullanımı sonrası araç kullanma: Bulgaristan Ceza Kanunu'nun 343b maddesinin 1. fıkrasındaki temel suç, kan alkol oranının 1,2‰'nin üzerinde olmasınıve öngörülen usulle tespit edilmesini gerektirir. 343b maddesinin 2. fıkrası, 1. fıkradaki suçtan kesin mahkûmiyet sonrası 0,5‰'nin üzerinde oranla araç kullanmayı ayrı kapsar. Öngörülen usulle tespit edilen uyuşturucu veya benzeri madde kullanımı sonrası araç kullanma 3. ve 4. fıkralarla düzenlenir.

→ Teste ret: Ceza sorumluluğu 343b maddesinin 6. fıkrasındaki — bu fiillerden biri için önceki idari yaptırımdan sonra araç kullanıp testi reddetme — özel koşulları veya trafik kazasına katıldıktan sonra testi reddetme ya da muayene talimatına uymamaya ilişkin 7. fıkrayı gerektirir. 8. fıkraya göre 6. veya 7. fıkradaki ret kişinin kontrolü dışındaki koşullardan doğarsa ceza verilmez. Suç unsurları yoksa Karayolu Trafik Kanunu uyarınca idari sorumluluk değerlendirilmelidir.

→ Uygun sürücü belgesi olmadan veya yasak süresinde araç kullanma: 343v maddesinin 1. fıkrası, aynı fiil için önceki idari yaptırımdan sonra sürücülük yasağının infazı sırasında araç kullanmayı arar. 2. fıkra idari yaptırımdan itibaren bir yıl içinde uygun belge olmadan tekrar araç kullanmaya ilişkindir.

→ Tescilsiz motorlu araçlar ve plakalar: 345. maddedeki ayrı suçlar uygulanabilir; araç şasi numarasını sahteleştirme, silme veya bozma 345a maddesinde değerlendirilir. Her teknik düzensizlik suç oluşturmaz.

→ Belgesiz veya alkol ya da uyuşturucu kullanmış sürücünün motorlu aracı kullanmasına izin verme: Yasak Karayolu Trafik Kanunu'nun 102. maddesinin 1. fıkrasının 1. bendindedir; kanuni koşulları varsa idari sonuç doğurur. Aracı sağlayan kişi ancak somut davranış başka uygulanabilir suçun unsurlarını oluşturuyorsa ceza sorumluluğu taşır.

→ Yaralanan kişilerin bulunduğu kazalar: Ulaşım suçunun unsurları ortaya konulmuşsa 342. ve 343. maddeler uygulanır. Motorsuz araç kullanıcıları dâhil diğer yol kullanıcılarının taksirle neden olduğu ölüm veya orta/ağır yaralanmada, olgulara göre 122. ve 133. maddelerdeki genel suçlar da incelenmelidir.

Hem sorumluluğu araştırılan kişi hem zarar görenler için derhâl hukuki savunma aranmalıdır. Uygulanacak ceza hukuku sürümü, fiil tarihine ve 2. maddedeki daha lehe kanun kuralına bağlıdır.

Hukuki dayanak: Ceza Kanunu'nun 2, 122, 133 ve 342–345a maddeleri; Karayolu Trafik Kanunu'nun 102, 174 ve 177. maddeleri.

Askerî mahkemelerin görevi, Avrupa Savcılığı yetkisindeki suçlar hariç Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 396. maddesiyle düzenlenir. Yalnızca suça verilen etiket değil, kişinin sıfatı ve kanuni koşullar önemlidir.

→ Askerî personel ve 396. maddenin 1. fıkrasında açıkça belirtilen diğer kategoriler; askerî personelde fiilin askerî görev sırasında işlenmesi zorunlu değildir.

→ 396. maddenin 1. fıkrasının 4. bendi uyarınca gönüllü yedekte aktif hizmet gören yedek personel ve savaş hizmetindekiler.

→ 396. maddenin 1. fıkrasının 6. bendi uyarınca görevlerinin ifasında veya görevleriyle bağlantılı suçlarda Savunma Bakanlığı, Bulgaristan Silahlı Kuvvetleri, Savunma Bakanına bağlı yapılar veya Ulusal Koruma Servisinde hizmet eden siviller.

→ 396. maddenin 2. fıkrasında öngörüldüğü üzere, 1. fıkradaki kategorilere giren kişilerle suça iştirak eden siviller.

Yapı / yargı dereceleri: 1. Sofya, Plovdiv veya Sliven'de askerî bölge savcılığı ve karşılık gelen askerî mahkeme. 2. Sofya'daki Askerî İstinaf Savcılığı ve Askerî İstinaf Mahkemesi. 3. Yüksek Temyiz Mahkemesi.

Hazır bulunmayı sağlayan tedbirler: 58. maddedeki olağan tedbirler, 396. maddenin 1. fıkrasının 4. bendindeki kişiler için 401. maddenin özel tedbirlerinden ayrılmalıdır: birlik içinde yakın gözetim ve kışlada veya olağan tutma tesisinde alıkoyma.

Hukuki savunma hakkı usulî sıfata göre derhâl, alıkoymada özgürlüğün kısıtlanmasından itibaren doğar.

Hukuki dayanak: Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 396, 399, 401 ve 405. maddeleri.

• Derhâl hukuki yardım aranmalıdır. Vekâletname ve uygun güvenli iletişim kanalı düzenlenmelidir.
• Avukat aracılığıyla kontroller ve talepler: SIS, INTERPOL/CCF ve EUROPOL için uygulanacak usullerde erişim, düzeltme veya silme haklarının kullanılması. Bunlar tüm aranma kayıtlarını kapsayan tek sorgu değildir; erişim hukuka uygun sınırlandırılabilir. CCF, INTERPOL verilerini denetler ve ceza mahkemesi değildir. EUROPOL Avrupa Tutuklama Emri düzenlemez.
• INTERPOL Kırmızı Bülteni uluslararası yakalama emri değildir. Sonuçları ve yakalama yetkisi uygulanacak hukuka bağlıdır. Kamuya açık bülten veritabanında bulunmamak kişinin aranmadığını göstermez.
• Gizlilik: Müvekkil bilgileri yalnızca gerekli olduğu ölçüde, hukuka ve meslek sırrına uygun işlenir ve açıklanır. Hukuki yardım, adaletten kaçmayı veya kanunen gerekli bilginin saklanacağı garantisini içermez.
• Susma hakkı ve kendini suçlamaya karşı koruma: Kapsamları usulî sıfata bağlıdır. Açıklama yapmadan veya belge imzalamadan hukuki yardım alın; kanuni kimlik bildirme ve hazır bulunma yükümlülükleri uygulanmaya devam eder.
• Daha hafif tedbiri destekleyen deliller: Adres, aile ve iş bağları, yargı kararları ve tıbbi belgeler.
• Seyahat: Uygulanacak usulde uyarıyla eşleşme ve yakalanma riskini değerlendirtin.
• Gönüllü başvuru: Avukat aracılığıyla yetkili makamlarla hukuka uygun düzenleme ve iletişim. Yakalanmama veya belirli tedbir güvencesi vaat edilemez; kanunen mevcut güvenceler bireysel değerlendirme gerektirir.

Hukuki dayanak: INTERPOL — Kırmızı Bültenler; EUROPOL — erişim hakkı.

Gözaltına alındığınız andan itibaren hukuki savunma hakkı. İki avukatla çalışılması özellikle tavsiye edilir: alıkonulduğunuz, emri yerine getiren devlette yargılama ve koruma tedbirini yürüten avukat; emri düzenleyen veya iade isteyen devlette güvenceler, hususilik ilkesi, zamanaşımı, belgeler, tutulma koşulları, yargılama ve sağlık güvenceleri, görüşmeler ve Avrupa Tutuklama Emrinin olası geri alınması veya değiştirilmesiyle ilgilenen avukat.

Uygunsuz uygulamaları ve gayrimenkul dolandırıcılığını önlemek amacıyla Sofya 1000, Bulgaristan; Orta Makedonya Bölgesi, Yunanistan; Provence-Alpes-Côte d’Azur Bölgesi, Fransa'daki işlemler için.

İçişleri Bakanlığına ateşli silah ruhsatı başvurusunda hukuki yardım ve danışmanlık; ruhsat verilmesinin reddi veya mevcut ruhsatın iptaline itirazda hukuki temsil.